Tłumaczenie artykułu naukowego na angielski

Wydanie publikacji naukowej wymaga ścisłego przestrzegania wytycznych dla autorów, dostępnych na stronie internetowej wydawnictwa. Przewodnik dla autorów (angielski: guide for authors) definiuje strukturyzację przedkładanego recenzentom manuskryptu celem przyszłej publikacji. Tym samym informuje on, na jakie części powinien być podzielony tekst naukowy.

Formy publikacji wyników badań naukowych

Istnieją różne formy publikacji wyników badań naukowych:

• abstrakt (angielski: abstract)
• studium przypadku (angielski: case study)
• artykuł (angielski: article)
• podręcznik akademicki (angielski: student handbook)
• patent (angielski: patent)
• książka naukowa (angielski: scientific book)

Artykuł naukowy dotyczący publikacji wyników badań eksperymentalnych zwykle podzielony jest na następujące części: „Abstrakt”, „Wstęp”, „Materiały i metody”, „Wyniki”, „Wnioski” lub „Dyskusja”. W części „Wyniki” znajduje się również analiza statystyczna zaprezentowanych danych, pozwalająca dowieść, iż badana korelacja jest istotna statystycznie lub iż korelacji nie wykazano.

Wszystkie wyniki są obarczone błędami pomiarowymi oraz błędem statystycznym związanym z wielkością próby badanej. Z tego względu najczęściej wartości średnie podaje się wraz ze wskazaniem odchylenia standardowego (angielski: standard deviation – SD) i przedziału ufności (angielski: confidence interval – CI). Precyzyjna prezentacja danych liczbowych oraz właściwe zastosowanie testów statystycznych stanowią fundament wiarygodności badań eksperymentalnych.

Z kolei artykuł przeglądowy – z racji tego, iż stanowi przegląd aktualnej wiedzy i techniki w wąskim temacie zainteresowań badawczych autora oraz próbę dyskusji zależności i znalezienia spójnych spostrzeżeń oraz wykazania różnic w wynikach badań różnych grup badawczych – posiada mniej nagłówków. Nie jest pracą doświadczalną (analityczną), tylko syntetyczną, czysto teoretyczną dywagacją opartą na zestawieniu publikacji innych autorów.

Wartościowe tłumaczenia naukowe powinny być wykonywane jedynie przez specjalistów z branży. Translator musi nie tylko posiadać zaawansowaną znajomość języka docelowego, ale również rozumieć kontekst metodologiczny oraz terminologię specyficzną dla danej dziedziny.

Tłumaczenia naukowe w biurze tłumaczeń specjalistycznych

Profesjonalne przetłumaczenie artykułu naukowego czy popularnonaukowego z języka polskiego wymaga od tłumacza gruntownej wiedzy w danym temacie oraz biegłej, czynnej znajomości języka angielskiego oraz dużego doświadczenia zawodowego w branży translatorskiej. Wobec tego przekładu pracy naukowej powinny podejmować się jedynie osoby z wyższym wykształceniem.

Osoba tłumacząca tekst naukowy musi operować słownictwem fachowym na poziomie specjalisty, nie laika. Dlatego tłumaczenie artykułu naukowego według najwyższych standardów zapewnia np. biuro tłumaczeń specjalistycznych Best Text. Biura tego typu współpracują z tłumaczami posiadającymi zarówno wykształcenie filologiczne, jak i merytoryczne w obszarach takich jak medycyna, farmacja, biologia molekularna, chemia, fizyka czy inżynieria.

Poprawność tłumaczenia pracy naukowej z polskiego na angielski

Artykuł naukowy tłumaczy się na język angielski z zastosowaniem odpowiedniej nomenklatury specjalistycznej. Tutaj wskazane jest używanie konkretnych słów fachowych w miejsce wyrażeń opisowych.

Przykłady z medycyny

W medycynie stosuje się terminy precyzyjne: hepatitis zamiast liver/hepatic inflammation czy in the supratentorial region zamiast over the tent – nadnamiotowo. „Namiot” to także nazwa struktury mózgu, podobnie jak „robak”.

Jako ciekawostkę warto tutaj przytoczyć fakt z zakresu etymologii, iż sformułowanie „zalać robaka” w kontekście upojenia alkoholowego i wynikających z niego problemów z zachowaniem równowagi znaczy nie mniej, nie więcej tylko tyle, że przewodzenie nerwowe w obrębie robaka jako struktury mózgu odpowiedzialnej za koordynację ruchów i utrzymanie równowagi zostało zaburzone poprzez działanie alkoholu i produktów jego utleniania w wątrobie. Natomiast nie chodzi tutaj bynajmniej o trucie pasożytów wewnętrznych, np. przywr, tasiemców, glisty ludzkiej, owsików itd.

Przykłady z farmacji

W farmacji stosuje się: administer drugs zamiast take drugs. Rozróżnienie to ma znaczenie metodologiczne – podanie leku pacjentowi przez personel medyczny różni się od samodzielnego przyjmowania preparatu.

Słownictwo formalne w tekście naukowym

Rekomendowane jest stosowanie słów formalnych, unikając języka potocznego i popularnego. Dla słowa „pozorny” zamiast seeming pisze się apparent. Ponadto unika się słów typu lower czy higher, a zamiast nich rekomendowane jest użycie słów greater i smaller – w kontekście „wyższy”, „większy” vs. „niższy”, „mniejszy” wynik/wartość parametru.

W pracach naukowych nie stosuje się również skrótów w stylu „don’t” czy „aren’t”. Zamiast nich wymagane są pełne, rozwinięte formy leksykalne, czyli „do not” i „are not”. Forma rozwinięta odpowiada konwencji pisarstwa akademickiego oraz podkreśla powagę przekazu.

Kto potrzebuje tłumaczeń tekstów naukowych i jak je przygotować

Tłumaczenia naukowe stanowią swoistą niszę i opierają się głównie na współpracy biura tłumaczeń z:

• uniwersytetami
• politechnikami
• Polską Akademią Nauk (PAN)
• Centrum Nauki Kopernik w Warszawie
• kancelariami patentowymi
• koncernami farmaceutycznymi
• osobami prywatnymi – pracownikami naukowymi bądź lekarzami

Tekst naukowy powinien być spójny i kompaktowy. Przede wszystkim powinien też opierać się na obiektywnych i konkretnych danych – bez „wodolejstwa”. Podsumowując, by klient otrzymał dobre tłumaczenie specjalistyczne na język angielski swojej pracy naukowej w nienagannej formie, powinien ją również dobrze przygotować w języku polskim, budując stosunkowo krótkie i rzeczowe wypowiedzi.

Raczej należy unikać zdań wielokrotnie podrzędnie złożonych. Zamiast tego takie tasiemcowate zdanie warto rozbić na 2-4 krótsze zdania i ułatwić żywot tłumaczowi poprzez jaśniejsze i precyzyjniejsze wyrażenie swojej myśli, z korzyścią dla obydwu stron. Im prostsze sformułowania w oryginale, tym mniejsze ryzyko błędnej interpretacji przez tłumacza oraz większa czytelność finalnego tekstu dla międzynarodowej społeczności naukowej.